Vuilwatertank legen in de haven: wat mag je eisen?
Waar je je tank of chemisch toilet leegt, wat een jachthaven gratis moet innemen en wat je doet als het station kapot is of de haven weigert.
Beeld door Michielverbeek · CC BY-SA 4.0 · via Wikimedia Commons.Koers5 delen · 4 min
Laatst gecontroleerd: 18 november 2026.
Je leegt je vuilwatertank bij een jachthaven met een uitpompstation, via de dekdop van je tank. De haven moet dat gratis aanbieden, ook als je er maar één nacht ligt. Een chemisch toilet leeg je ook in de haven, via het riool.
Wat een jachthaven moet innemen
Een jachthaven moet van alle pleziervaartuigen drie dingen innemen: bilgewater, huishoudelijk afvalwater en de inhoud van chemische toiletten. Dat staat in paragraaf 4.58 van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). Daarnaast moet de haven olie- en vethoudend onderhoudsafval aannemen.
De inname moet zonder aparte kosten, ook voor wie tijdelijk een ligplaats heeft (art. 4.684 Bal). Er mag dus geen bonnetje voor het uitpompen komen. De kosten mogen wel in het liggeld zitten, dus een passant betaalt ze indirect mee.
Een haven hoeft het station niet zelf te hebben. Via maatwerk mag ze de inname overlaten aan een nabije jachthaven of milieustraat waarmee ze een contract heeft. Ook dan blijft de inname gratis voor jou.
Voor welke havens geldt dit
Hier spreken de bronnen elkaar tegen. Het Watersportverbond schrijft dat havens met meer dan 50 ligplaatsen voor kajuitboten een vuilwaterafzuiginstallatie moeten hebben, of die moeten delen met een haven in de buurt. IPLO noemt voor de waterregels van jachthavens minimaal 51 ligplaatsen (voor zeegaande pleziervaart: minimaal 10), op een andere plek op dezelfde pagina minimaal 50, en schrijft op de pagina over afval dat er geen ondergrens geldt voor de innameplicht. Meer dan 50 en minimaal 51 zijn hetzelfde. Waarschijnlijk zit de drempel in de omschrijving van een jachthaven en niet in de inneemregel zelf, maar de tekst van het Bal hebben we er niet bij gelezen, dus zeker weten we het niet. Reken in elk geval niet op een station in een kleine haven met een paar steigers.
Tot 2009 liep de plicht trapsgewijs: in 2007 voor havens met meer dan 200 kajuitboten, in 2008 met meer dan 100 en in 2009 met meer dan 50. In 2008 waren er met overheidssubsidie ruim 300 uitpompstations gebouwd.
Hoeveel innamepunten zijn er nu
Een actuele telling bestaat niet. De toelichting bij het verzegelingsbesluit noemt 493 ontvangstinstallaties bij (jacht)havens, op basis van de ANWB Wateralmanak van 2018. Een nieuwere openbare telling vonden we niet. In het rapport voor het ministerie van februari 2025 over kleine passagiersvaart staat dat het platform Duurzame Waterrecreatie een kaart met honderden gewenste afgiftepunten publiceerde.
Wil je zelf zoeken, dan is OpenStreetMap het beste openbare begin. Daar staan afgiftepunten voor boten onder de tag waterway=sanitary_dump_station, soms met kosten en openingstijden, of onder seamark:small_craft_facility:category=pump-out. Veel punten missen die gegevens en veel punten hebben geen controledatum, dus bel of kijk op de site van de haven voor je er heen vaart.
Wij bouwen een eigen lijst met per punt de haven, de plaats, het vaarwater, de soort inname, gratis of betaald en de datum waarop we het nakeken. Zolang die niet af is, noemen we hier geen havens waarvan we niet weten dat het station werkt.
Zo lees je een innamepunt
Wie een station zoekt, wil vijf dingen weten, en je vindt ze zelden op één plek:
| Wat | Waarom het ertoe doet |
|---|---|
| Soort inname | Vuilwatertank (afzuigen via de dekdop), chemisch toilet (via het riool) of bilgewater (olieafscheider). Dat zijn drie verschillende voorzieningen |
| Gratis of betaald | Bij een jachthaven hoort het gratis te zijn; een bedrag voor een passant kun je navragen |
| Waterdiepte en aanlegplek | Met een diepgang van 1,5 meter kom je niet overal aan de steiger |
| Slangdiameter | De dekdop van je tank heeft een standaardaansluiting; zie vuilwatertank inbouwen |
| Datum van controle | Een station dat in 2018 werkte, kan nu buiten bedrijf zijn |
Stations werken niet altijd. Recreatieschap De Marrekrite legde in Friesland op drie plaatsen toiletpontons met zuivering neer; die raakten verstoord door afgifte van oliehoudend water en lagen langdurig buiten gebruik. In Friesland werden ontvangstinstallaties gemiddeld 3,5 keer per week gebruikt, volgens gegevens van Wetterskip Fryslân.
Het station werkt niet of de haven weigert
Een kapot station is geen reden om dan maar te lozen. Het lozingsverbod geldt gewoon, zie wat je wel en niet mag lozen. Dit kun je doen:
- Vraag de havenmeester wat er aan de hand is. Soms zit de afzuiging op een andere steiger of werkt het station alleen met een sleutel.
- Vraag naar de haven waarmee ze samenwerken. Heeft de haven de inname bij een andere haven of een milieustraat belegd (maatwerk), dan is het daar ook gratis.
- Leeg een chemisch toilet in de haven via het riool. Dat mag; huishoudelijk afvalwater uit vuilwatertanks gaat ook naar het vuilwaterriool. Een chemisch toilet leeg je nooit in het oppervlaktewater; een straatkolk of de wal zijn volgens Vaartlander ook uit den boze.
- Gebruik je tank niet verder dan 80 procent. Wat je tot het volgende station redt, reken je uit in hoeveel dagen je tank meegaat.
Wie je kunt aanspreken als een haven de inname weigert, hebben we niet uit een officiële bron kunnen halen. Begin bij de havenmeester en de beheerder van de haven.
Punt toevoegen of foutmelding doorgeven
Weet je een station dat wel of niet werkt? Mail het naar hello@vuilwater.info, met haven, plaats, datum en wat je zag. Een punt gaat pas in onze lijst als iemand het recent heeft gecontroleerd; de datum staat erbij. Voor wat de verzegeling voor jouw afsluiter betekent, zie de verzegelingsplicht op een rij.
Veelgestelde vragen
Moet een jachthaven mijn vuilwatertank gratis leegzuigen?
Ja, de haven moet de inname zonder aparte kosten aanbieden, ook voor wie tijdelijk een ligplaats heeft. De kosten mogen wel in het liggeld zitten (art. 4.684 Bal).
Waar leeg ik een chemisch toilet?
In de haven. Bij een jachthaven kan dat via de rioolaansluiting, niet in het oppervlaktewater; een straatkolk of de wal zijn volgens Vaartlander ook uit den boze.
Hoeveel uitpompstations zijn er in Nederland?
Een actuele telling bestaat niet. De toelichting bij het verzegelingsbesluit noemt 493 ontvangstinstallaties bij jachthavens, op basis van de ANWB Wateralmanak 2018.
Verder lezen
Verder in het logboek
- Toiletwater lozen in het buitenland: regels per landWat mag en wat moet je tank kunnen in Duitsland, Zweden, Denemarken, Finland, Noorwegen, België en Frankrijk? Eén tabel, met bron en onzekerheid per land.
- Zwart water, grijs water en bilgewater: wat mag waar heen?
- Droogtoilet op de boot: wat mag met urine en vaste delen?
Tank